Australia i region Pacyfiku dzisiaj


Napływ europejskich osadników zapoczątkowany pod koniec XVIII wieku odmienił Australię, Nową Zelandię i wyspy Pacyfiku. Obecnie region ten odgrywa coraz większą rolę w światowej gospodarce.



Ekonomiści czasami dzielą świat na dwie czę­ści - bogatą, rozwiniętą Północ i biedne, za­cofane Południe. Podział ten rzeczywiście odzwierciedla ekonomiczne kontrasty między Ameryką Północną i Południową oraz między Europą i Afryką. Ten umowny podział świata na Północ i Południe zakłócają Australia i Nowa Zelandia położone na półkuli południowej.


Gospodarka Australii


W 1994 roku produkt krajowy brutto Australii w przeliczeniu na jednego mieszkańca wyniósł 18500 dolarów amerykańskich, czyli nieco więcej niż w Wielkiej Brytanii. Rozwój gospodarki Aus­tralii przebiegał w dwóch etapach. Pierwsi euro­pejscy osadnicy przybyli do Australii w 1788 roku i rozpoczęli intensywną uprawę roli. Produkcja rol­nicza przez długie lata była główną gałęzią gos­podarki kraju. W latach 50. około 85% eksportu australijskiego, głównie do Wielkiej Brytanii, sta­nowiły produkty rolnicze .

O drugim etapie rozwoju można mówić od momentu, kiedy Australia zaczęła na dużą skalę eksploatować złoża surowców mineralnych i dynamicznie rozwijać przemysł. Obecnie produkty rolne stanowią zaledwie 35% eksportu, na surowce mine­ralne przypada 45%, reszta, czyli 20%, to artyku­ły przemysłowe. Zmieniła się również struktura australijskiego handlu zagranicznego. Głównym powodem zmiany było powstanie w 1967 roku Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej i decyzja o przystąpieniu Wielkiej Brytanii do EWG w 1973 roku. Te zmiany zmusiły rząd Australii do wyty­czenia nowych horyzontów polityki zagranicznej państwa i poszukiwania nowych rynków zbytu. Wielu Australijczyków zaczęło zdawać sobie spra­wę, że przyszłość kraju leży w zacieśnianiu związków z szybko rozwijającymi się krajami Azji i Pacyfiku - Japonią, Koreą Południową, Tajwanem i innymi - które mogły stać się wielkim i chłon­nym rynkiem zbytu na australijskie zboże, mięso czy surowce mineralne. Dane z lat 90. odzwiercied­lają zmiany w strukturze handlu zagranicznego Australii. Na przykład w latach 1990-1991 udział Wielkiej Brytanii w australijskim eksporcie wyno­sił tylko 5%, podczas gdy na Japonię przypadało aż 23%, a na Stany Zjednoczone 17%. Do państw ASEAN-u (Stowarzyszenie Narodów Azji Połud­niowej), m.in. Indonezji, Malezji i Filipin, trafiało 9,6% towarów eksportowanych przez Australię.

Pozostałe państwa wschodniej Azji miały 10-procentowy udział w australijskim eksporcie, reszta czyli 4,7% przypadała na wymianę handlo­wą z Nową Zelandią.